Pierwsza pomoc dla dzieci w oparzeniach i urazach – pediatra z Centrum Medycznego CMP Wilanów

Pierwsza pomoc dla dzieci w oparzeniach i urazach – pediatra z Centrum Medycznego CMP Wilanów

Zbliża się Sylwester, dość często w tym okresie dochodzi do oparzeń i urazów ciała spowodowanych niewłaściwym używaniem fajerwerków i petard. Przyczyną zdecydowanej większości wypadków jest nieprzestrzeganie instrukcji obsługi i zasad bezpieczeństwa. Jedynie kilka procent wypadków jest wynikiem nieprawidłowego działania samego wyrobu. Nieumiejętne obchodzenie się z fajerwerkami może być przyczyną groźnych wypadków nie tylko odpalającego, ale także osób postronnych! Najczęściej dochodzi do oparzenia twarzy i rąk, ale zdarzają się także ciężkie urazy, takie jak, urwane palce, dłonie, uszkodzenie wzroku, głębokie rany twarzy i dłoni.  Głośny huk petard może powodować czasowe lub trwałe uszkodzenia słuchu.


Pierwsza pomoc przy oparzeniach

Oparzenie to następstwo kontaktu skóry z wysoką temperaturą (ogniem, gorącymi powierzchniami, gorącymi płynami lub parą wodną), prądem elektrycznym lub chemikaliami.

  • Oparzenie I stopnia : zdarza się najczęściej i obejmuje naskórek. Jego objawami klinicznymi są zaczerwienienie skóry i niewielki obrzęk, którym towarzyszy silna bolesność a następnie silne swędzenie.
  • Oparzenie II stopnia :  niepełnej grubości skóry, towarzyszy mu zaczerwienienie i pęcherze
  • Oparzenie III stopnia : obejmuje całą grubość skóry właściwej z naczyniami, nerwami skórnymi i podskórną tkanką tłuszczową. Skóra ma zabarwienie perłowo-białe lub brunatne, jest twarda i wysuszona. Bolesność jest nieznaczna. Z okolicy objętej oparzeniem można łatwo usunąć włosy. Oparzenie to goi się bardzo długo i na ogół wymaga przeszczepu skóry.

Dzieci z powodu cieńszej skóry są bardziej narażone na oparzenia i szybciej dochodzi u nich do oparzeń III°.

Jeżeli doszło do oparzenia okolic nosa lub ust, bądź opalenia włosów należy podejrzewać oparzenie dróg oddechowych!

Pierwsza pomoc przy lekkim oprzeniu u dziecka

Udzielając pierwszej pomocy dziecku z lekkim oparzeniem niewielkiej powierzchni ciała należy się zawsze upewnić, że miejsce wypadku jest bezpieczne. Jeśli powierzchnia oparzenia jest mała, schłodź ją natychmiast letnią lub zimną wodą (nie używaj do tego celu lodu lub wody z lodem). Schładzać należy do 15 min lub do wystąpienia dreszczy, nie więcej niż 10% powierzchni ciała naraz. Po schłodzeniu miejsce oparzenia należy przykryć suchym, nieprzywierającym jałowym lub czystym opatrunkiem (nie stosować waty ani ligniny!).


Pierwsza pomoc przy rozległym oparzeniu

W przypadku udzielania pomocy dziecku z rozległym oparzeniem należy uzyskać pewność, że miejsce zdarzenia jest bezpieczne, a następnie zadzwonić pod numer alarmowy 112. Jeśli na dziecku pali się ubranie, zgaś ogień (połóż dziecko na ziemi, każ mu się turlać, a następnie przykryj je mokrym kocem, który zdejmiesz po ugaszeniu ognia). Rozpocznij natychmiastowe schładzanie, ale przez okres nie dłuższy niż 1–2 minuty. W czasie schładzania usuń odzież poprzez rozcięcie, usuń nieprzywarte do skóry resztki ubrań oraz ewentualną biżuterię. Nie usuwaj tkanek martwiczych i nie zdzieraj tkanin, które przywarły do skóry. Nie przekłuwaj pęcherzy. Po schłodzeniu przykryj dziecko suchym kocem, aby nie doprowadzić do wyziębienia. Oceniaj stan dziecka regularnie w oczekiwaniu na przyjazd pogotowia ratunkowego.


Pierwsza pomoc przy ranach i skaleczeniach

Kolejną formą urazu może być rana. Rana to przerwanie ciągłości skóry lub skóry i tkanek położonych pod nią. W opisywanej sytuacji najczęściej jest to rana szarpana. Udzielając pierwszej pomocy przy zranieniach, należy odpowiednio zaopatrzyć ranę.

W przypadku drobnych skaleczeń i niewielkich ran można je przepłukać bieżącą wodą. Jeśli dysponujemy środkiem odkażającym, przy większych i zanieczyszczonych zranieniach wskazane jest ich użycie. Jeśli w ranie występują większe zanieczyszczenia, należy je usunąć. Następnie na ranę zakładamy opatrunek. Najlepszy jest gazik lub gaza opatrunkowa.

Jeśli występuje większe krwawienie, na gazę można nałożyć dodatkowy materiał opatrunkowy w postaci ligniny lub gazy, który poza uciskiem, pochłonie krew. Tak przygotowany opatrunek można umocować przylepcem, a jeśli opatrunek jest większy – opaską tkaną (bandażem) lub opaską elastyczną.

W przypadku dużego krwawienia z rany zakładamy opatrunek uciskowy na miejsce krwawienia. Polega to na przyłożeniu grubszej warstwy opatrunku – najpierw gazy, a następnie jeszcze warstwy gazy lub ligniny i przybandażowaniu na nieco większej przestrzeni. W sytuacjach gwałtownego krwotoku nie należy wyciągać żadnych ciał obcych z rany, tylko ją zaopatrzyć jałowym opatrunkiem do czasu przyjazdu zespołu ratunkowego.


Jak uniknąć oparzeń i ran

Jak się zatem przygotować do tego szczególnego wydarzenia aby uniknąć powyższych sytuacji?

  • Zapoznaj się z instrukcją obsługi i bezwzględnie przestrzegaj jej zaleceń!
  • Nie pozwalaj odpalać fajerwerków dzieciom!
  • Nigdy nie pochylaj się nad odpalanymi wyrobami! Odpalaj je stojąc lub klęcząc zboku i trzymając źródło ognia w wyciągniętej ręce.
  • Wyroby odpalaj pojedynczo. Nigdy kilka jednocześnie
  • Zawsze zachowuj bezpieczną odległość!(w niektórych przypadkach nawet 8m!)
  • Wybierz odpowiednie miejsce, unikaj przeszkód nad odpalanym fajerwerkiem, które mogą zakłócić jego lot(np. drzewa, linie energetyczne).
  • Wyrobów klasy F3 używaj wyłącznie na dużych otwartych przestrzeniach.
  • Jeśli wyrób nie zadziała, odczekaj co najmniej 15minut zanim do niego podejdziesz. Nigdy nie odpalaj go ponownie! Najlepiej umieścić taki wyrób w naczyniu z wodą.
  • W trakcie odpalania używaj okularów ochronnych.
  • Nie trzymaj fajerwerków w kieszeniach. Nawet tych najmniejszych
  • Nie używaj fajerwerków jeśli jesteś pod wpływem alkoholu.

lek. Anna Gajek

pediatra w Centrum Medycznym CMP Wilanów

 

https://www.mp.pl/pacjent/pediatria/pierwszapomoc/139519,oparzenia

https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.III.23.19.1.

https://www.termedia.pl/f/f/3f771603f26383f1067592c4025367e2.pdf

https://www.mp.pl/pacjent/pierwsza_pomoc/148549,jak-opatrzyc-rane

UOKiK Ostrożnie z fajerwerkami! Warszawa, wrzesień 2016