USG obu stawów kolanowych

Ból obu kolan podczas chodzenia, wstawania z krzesła, wchodzenia po schodach lub po dłuższym pozostawaniu w jednej pozycji może wskazywać na zmiany obejmujące oba stawy kolanowe. USG stawów kolanowych (USG obu kolan) to bezpieczne, bezbolesne i nieinwazyjne badanie obrazowe, które pozwala podczas jednej wizyty ocenić prawe i lewe kolano oraz porównać występujące po obu stronach nieprawidłowości. Badanie może być szczególnie przydatne u osób z bólem obu kolan, poranną sztywnością, podejrzeniem zmian zwyrodnieniowych lub zapalnych, chorobami reumatologicznymi, przeciążeniami obu kończyn oraz podczas monitorowania efektów leczenia i rehabilitacji.

Kiedy warto wykonać USG obu stawów kolanowych

USG obu kolan znajduje zastosowanie w ortopedii, reumatologii oraz medycynie sportowej. Warto je wykonać szczególnie wtedy, gdy dolegliwości dotyczą obu kończyn lub lekarz chce porównać obraz prawego i lewego stawu.

Wskazaniami do badania mogą być:

• ból obu kolan podczas chodzenia, wstawania lub kucania,
• poranna sztywność stawów kolanowych,
• ograniczenie ruchomości obu kolan,
• obrzęk występujący po obu stronach,
• podejrzenie wysięku w jednym lub obu stawach,
• podejrzenie obustronnej gonartrozy,
• podejrzenie zapalenia stawów kolanowych,
• choroby reumatologiczne, w tym reumatoidalne zapalenie stawów,
• przeciążenia obu kończyn związane z pracą lub aktywnością fizyczną,
• monitorowanie leczenia i rehabilitacji,
• potrzeba porównania kolana po urazie ze stawem po przeciwnej stronie.

Dlaczego lekarz porównuje oba kolana

Jednoczesna ocena prawego i lewego kolana pozwala sprawdzić, czy obserwowane zmiany występują tylko po jednej stronie, czy obejmują oba stawy. Drugie kolano może stanowić dodatkowy punkt odniesienia, szczególnie gdy jeden ze stawów boli bardziej, był wcześniej leczony lub przeszedł uraz.

Porównanie obu stron ułatwia ocenę stopnia nasilenia zmian oraz pomaga określić, czy mają one charakter jednostronny, obustronny lub symetryczny. Ma to znaczenie między innymi w diagnostyce obustronnej gonartrozy, chorób zapalnych, przeciążeń oraz problemów wynikających z nieprawidłowego rozkładu obciążenia kończyn.

Ból obu kolan – co może oznaczać

Ból występujący jednocześnie w obu kolanach może mieć różne przyczyny. Dolegliwości mogą być związane ze zmianami przeciążeniowymi, zapaleniem błony maziowej lub kaletek, wysiękiem, zwyrodnieniem stawów, chorobami reumatologicznymi albo nieprawidłową biomechaniką kończyn.

Ból nasilający się podczas chodzenia i obciążania stawów może towarzyszyć zmianom przeciążeniowym lub zwyrodnieniowym. Poranna sztywność, symetryczny obrzęk i dolegliwości utrzymujące się po obu stronach mogą natomiast występować w przebiegu chorób zapalnych i wymagają konsultacji lekarskiej.

USG pomaga ocenić tkanki miękkie obu kolan i wskazać nieprawidłowości, które mogą odpowiadać za zgłaszane objawy. Wynik badania zawsze interpretuje się razem z wywiadem medycznym i badaniem klinicznym.

Co lekarz ocenia podczas USG obu kolan

Podczas badania lekarz kolejno analizuje prawe i lewe kolano, zwracając uwagę na różnice oraz podobieństwa pomiędzy stawami. Ocenie mogą podlegać między innymi:

• obecność płynu lub wysięku w obu stawach,
• błona maziowa i cechy jej zapalenia,
• kaletki maziowe,
• ścięgna i ich przyczepy,
• więzadła poboczne,
• aparat wyprostny kolana,
• tkanki miękkie wokół rzepki,
• dostępne w badaniu obwodowe części łąkotek,
• zmiany przeciążeniowe,
• obrzęki i krwiaki,
• cechy zmian towarzyszących zwyrodnieniu stawów,
• stopień nasilenia nieprawidłowości po obu stronach.

USG bardzo dobrze obrazuje tkanki miękkie oraz obecność płynu w stawach. Nie zastępuje jednak RTG w ocenie zmian kostnych ani rezonansu magnetycznego w diagnostyce głęboko położonych struktur wewnątrzstawowych. W zależności od wyniku lekarz może zalecić dodatkowe badania.

Kompensacja między kolanami – dlaczego ma znaczenie

Gdy jedno kolano boli lub jest mniej sprawne, pacjent często nieświadomie zaczyna przenosić większy ciężar ciała na drugą nogę. Z czasem może to prowadzić do przeciążenia mięśni, ścięgien i innych tkanek miękkich także po stronie przeciwnej. USG obu stawów kolanowych pozwala porównać prawy i lewy staw oraz sprawdzić, czy zmiany dotyczą wyłącznie kolana objawowego, czy zaczynają obejmować również drugą kończynę. Taka ocena może być pomocna przy planowaniu rehabilitacji, która powinna uwzględniać sposób pracy obu nóg.

Jak wygląda USG stawów kolanowych (2 stawy)

Badanie rozpoczyna się od krótkiego wywiadu dotyczącego lokalizacji bólu, czasu trwania dolegliwości, przebytych urazów oraz dotychczasowego leczenia. Następnie pacjent odsłania oba kolana, a lekarz kolejno ocenia prawy i lewy staw. Na skórę nakładana jest niewielka ilość żelu, po czym lekarz przykłada głowicę ultrasonograficzną do kolejnych okolic obu kolan. W zależności od ocenianych struktur pacjent może zostać poproszony o zgięcie lub wyprostowanie nóg. Umożliwia to dynamiczną ocenę pracy wybranych ścięgien, więzadeł i struktur okołostawowych. Badanie jest bezbolesne i trwa zazwyczaj od 20 do 30 minut. Po jego zakończeniu lekarz omawia wynik oraz przekazuje opis badania.

USG stawów kolanowych nie wymaga specjalnego przygotowania. Nie trzeba pozostawać na czczo ani odstawiać stale przyjmowanych leków. Na wizytę warto założyć wygodne ubranie umożliwiające łatwe odsłonięcie obu kolan. Jeżeli wcześniej wykonywano RTG, rezonans magnetyczny, tomografię komputerową lub poprzednie badania USG, warto zabrać ich wyniki. Ułatwi to lekarzowi porównanie zmian oraz ocenę przebiegu leczenia.

USG obu stawów kolanowych w Centrum Medycznym CMP

W Centrum Medycznym CMP wykonujemy USG obu stawów kolanowych u osób z obustronnymi dolegliwościami, podejrzeniem zmian zwyrodnieniowych lub zapalnych oraz wymagających kontroli leczenia i rehabilitacji. Jedna wizyta pozwala porównać prawe i lewe kolano, określić stopień nasilenia zmian oraz ocenić, czy dalsze postępowanie powinno obejmować jeden czy oba stawy. Badanie dostępne jest w wybranych placówkach Centrum Medycznego CMP w Warszawie i Ząbkach.