Skip to main content

Zaćma – choroba w pełni uleczalna

15 października, 2024

Zaćma to choroba, która dotyczy nawet 70 procent osób powyżej 75 roku życia, ale coraz częściej dotyka także osoby młodsze, po 40 roku życia. W Polsce na zaćmę choruje około 800 tysięcy osób. Jednak w przeciwieństwie do wielu innych schorzeń okulistycznych zaćma jest w pełni odwracalna i  – jeśli nie towarzyszą jej inne schorzenia oczu – po operacji pacjent powraca do widzenia z młodości, a nawet dzięki możliwości korekcji wzroku - do lepszego widzenia. 

Wzrok jest naszym najcenniejszym narządem zmysłu, to dzięki niemu do naszego mózgu dociera nawet 80 procent informacji ze świata zewnętrznego. Dlatego od jakości naszego widzenia zależą nie tylko nasza samodzielność i zdolność codziennego funkcjonowania, ale też radość i komfort życia, możliwość realizacji pasji, hobby, czytanie, malowanie, kontakty z najbliższymi. Chcemy coraz dłużej pracować zawodowo, ale też na emeryturze pozostać aktywnymi i pomocnymi rodzinie i przyjaciołom. Nie warto więc czekać, aż zaćma zabierze nam zdolność widzenia, tylko cieszyć się odzyskaniem wzroku po krótkim zabiegu.

Zabieg usunięcia zaćmy jest procedurą bardzo precyzyjną, ale przeprowadzany przez doświadczonego chirurga trwa krótko (około 15-20 minut) i nie jest bolesny. Nacięcia operacyjne są maleńkie, nie wymagają nawet założenia szwów. Tryb ambulatoryjny zabiegu skraca czas pobytu w Oddziale do kilku zaledwie godzin. Ważne jest jednak aby wykonać go na wczesnym etapie zaćmy, póki soczewka jest miękka, a więc wtedy, gdy pacjent zauważy pierwsze objawy pogorszenia widzenia.

Popularne do niedawna twierdzenie, że zaćma musi „dojrzeć” do operacji, pamięta czasy, kiedy techniki operacyjne były znacznie słabiej rozwinięte, a usuwanie takiej zaćmy wiązało się z dużym nacięciem oka i koniecznością założenia szwów na oko, co z kolei wydłużało czas gojenia i rekonwalescencji, a także generowało trudny do wyrównania astygmatyzm pooperacyjny. Zabieg taki wymaga często pozostania w szpitalu przez 2-3 dni. Całkowite zmętnienie soczewki grozi powikłaniami, a operacja, która staje się wtedy konieczna i pilna, jest bardziej skomplikowana i nie zawsze pozwala na odzyskanie dobrego widzenia. Całkowicie zmętniała soczewka uniemożliwia też precyzyjną kalkulację mocy soczewki.

Wynika z tego, że lepiej nie czekać zbyt długo z decyzją o zabiegu.


Początkowe objawy zaćmy mogą być niedostrzegalne.

Zaćma – zmętnienie soczewki oka potrafi powoli i początkowo niedostrzegalnie uszkadzać funkcje widzenia. Może zacząć się od niewielkiego zblednięcia barw czy poczucia kontrastu, co niektórzy przyjmują jako „naturalne zmiany przychodzące z wiekiem”. Ale zmiany w różnym tempie postępują, coraz bardziej wyłączając nas z aktywnego życia.

Mętniejąca soczewka nie załamuje prawidłowo światła – początkowo może załamywać za mocno lub za słabo (często zmiana mocy noszonych okularów), ale wraz z postępem choroby promienie świetlne wchodzące do oka blokowane są w soczewce i to dlatego widzenie pogarsza się, nawet do prawie całkowitej utraty widzenia.

Poza pogorszeniem ostrości wzroku pogarsza się także widzenie barwne, poczucie kontrastu, czasem pojawia się dwojenie obrazów lub nieprzyjemnie rozproszenia świateł wokół źródeł światła, szczególnie niebezpieczne w czasie jazdy samochodem. Także widzenie w słoneczny dzień jest utrudnione, kiedy wąska źrenica dodatkowo utrudnia docieranie promieni świetlnych przez zmienioną soczewkę. Niespecyficzne objawy, takie jak zmęczenie oczu czy łzawienie są konsekwencją ogromnego wysiłku oka. Pogarsza się funkcjonowanie i samodzielność pacjenta, jednocześnie w tej grupie chorych stwierdza się częstsze występowanie urazów.


Kiedy najlepiej wykonać zabieg?

Zdarza się, że to lekarz zaskakuje pacjenta informacją o zaćmie, podczas gdy ten jeszcze nie zgłasza pogorszenia czy zaburzeń widzenia. Chce zazwyczaj tylko „zmienić szkła na mocniejsze”, gdyż w początkowym okresie zaćma zmienia refrakcję oka – czyli ilość potrzebnych nam w okularach dioptrii. W zależności od tego, w której warstwie soczewki dominują zmętnienia, oko staje się bardziej plusowe (przy zaćmie korowej) lub minusowe (przy zaćmie jądrowej, czasem dzięki temu przejściowo poprawia się nawet widzenie z bliska).

Już na tym etapie warto się zastanowić, czy zmieniać szkła, czy zdecydować się na zabieg usunięcia zaćmy. Zabieg  powinno się wykonać, gdy obecność zaćmy zaczyna upośledzać normalne, samodzielne funkcjonowanie. Należy też pamiętać, że zaćma postępując prowadzić może do powikłań w oku, do których należy jaskra wtórna czy zapalenie wnętrza oka. Nie ma też możliwości w tym czasie w pełni ocenić, co „dzieje się” za taką nieprzezierną soczewką. A właśnie tam, na dnie oka obserwować możemy zmiany cukrzycowe, nadciśnieniowe, jaskrę, zwyrodnienie plamki i inne choroby. Tymczasem w ramach procedury NFZ  dostęp do operacji zaćmy  mają pacjenci, u których ostrość wzroku obniżyła się co najmniej do 60 procent. Z doświadczenia wiemy, że wiele osób, zwłaszcza aktywnych zawodowo, odczuwa wyraźny dyskomfort przy znacznie mniejszym upośledzeniu widzenia.

Wynika z tego, że lepiej decydować się na zabieg szybciej, wykonując go w prywatnej placówce, niż czekać w kolejce na zabiegi finansowane przez NFZ.


Jednak nie tylko czas oczekiwania ma tutaj znaczenie…

Podstawą kwalifikacji do zabiegu jest dokładny wywiad oraz badania, dzięki którym możliwa jest ocena potrzeb osoby z zaćmą w zakresie widzenia i dobór parametrów wybranej soczewki.

Operacja zaćmy w Centrum Medycznym CMP to wiele korzyści dla Pacjenta:

  • wybór terminu operacji
  • komfortowe przygotowanie do zabiegu (trzeba wykonać kilka badań- kwalifikację, USG, konsultację u anestezjologa, badania krwi) – staramy się zorganizować tę ścieżkę maksymalnie korzystnie dla każdego pacjenta.
  • równie ważna jest możliwość dobrania soczewki indywidualnie, zgodnie z życzeniami Pacjenta. Zarówno zakres mocy (a więc możliwość skorygowania wad wzroku, krótkowzroczności, nadwzroczności jak i  astygmatyzmu) jest zdecydowanie lepszy, można też skorygować w pełni wadę refrakcji – to znaczy, że po operacji pacjent nie musi używać w ogóle okularów ani do czytania, ani do komputera, ani do dali. Także jakość wszczepianych soczewek jest zdecydowanie wyższa (w CMP wszczepiamy najwyższej jakości soczewki ALCON). W ramach NFZ nie wszczepia się soczewek wieloogniskowych (po operacji zawsze będą potrzebne okulary), a możliwość skorygowania astygmatyzmu zaczyna się dopiero powyżej 2 dioptrii.
  • możliwość wykonania zabiegu na wczesnym etapie, kiedy zaćma zaczyna przeszkadzać w funkcjonowaniu, a próba dobrania okularów nie przynosi dostatecznej satysfakcji widzenia.
  • możliwość korekcji wady wzroku do każdej odległości – według preferencji i potrzeb pacjenta.

Jaką pomoc CMP oferuje pacjentom przy wyborze soczewki?

Rosnąca populacja ludzi starszych, tzw. starzenie się społeczeństwa, ale też pojawianie się zaćmy u coraz młodszych ludzi (nawet już po 40 roku życia) sprawia, że globalnie liczba pacjentów z problemem zaćmy będzie ciągle rosła. Natomiast nasze „potrzeby wzrokowe” także są coraz większe, więc wstawienie najprostszej soczewki wewnątrzgałkowej niekoniecznie spełnia te potrzeby. Trzeba pamiętać, że wszczepienie soczewki to decyzja na całe życie (nie wymieniamy jej już później). Stąd ważne jest spokojne zastanowienie się nad potrzebami i priorytetami w widzeniu. Wybór wszczepionej soczewki jest wyborem na całe życie, dlatego w CMP Piaseczno w czasie spokojnej kwalifikacji do zabiegu poświęcamy czas, aby przedstawić ich zalety i potencjalne korzyści płynące z wyboru konkretnego typu soczewki. W czasie wizyty kwalifikującej do zabiegu pacjent staje się partnerem lekarza, świadomie decydując się na soczewkę, która spełni jego oczekiwania.

Takiej możliwości nie posiada pacjent, który korzysta ze świadczeń finansowanych przez NFZ, gdyż wówczas wszczepiane są soczewki o podstawowych parametrach, które mogą częściowo skorygować wadę wzroku albo do dali, albo do bliży. Nie zawsze soczewki spełniają dalsze ważne kryteria bezpieczeństwa (ochronny dla plamki filtr światła niebieskiego, ochrona UV). Materiał z którego są zbudowane jest częściej hydrofilny, a to oznacza zdecydowanie wyższy niż w soczewkach hydrofobowych wskaźnik występowania tak zwanej zaćmy wtórnej (to zmętnienie pozostawianej w czasie operacji torebki soczewki własnej). Sferyczna budowa tych soczewek może powodować dyskomfort widzenia, na przykład podczas prowadzenia pojazdu, zwłaszcza po zmierzchu (odblaski światła).

Wszystkie soczewki wszczepiane w CMP Piaseczno to soczewki wyższej klasy - asferyczne, hydrofobowe i z obydwoma filtrami: UV i światła niebieskiego. Stawiamy więc na jakość w trosce o długotrwałe zdrowie i zadowolenie pacjentów. Wieloletnia obserwacja operowanych przez nas pacjentów pokazuje, jak rzadko dochodzi do zmętnienia torebki soczewki, czyli tak zwanej zaćmy wtórnej, gdy tymczasem u pacjentów operowanych z podstawową soczewką pojawia się ona nawet po 2-3 miesiącach. Z powrotem upośledzone zostaje widzenie pacjentów, na nowo obniżając jakość życia, a zabieg laserowego przecięcia zaćmy wtórnej można wykonać bezpiecznie dopiero po 6-ciu miesiącach od operacji.

Oprócz jakości wszczepianych soczewek  ważna jest możliwość wyrównania prawie każdej wady wzroku pacjenta, włącznie z astygmatyzmem i starczowzrocznością – po operacji pacjent w ogóle może nie potrzebować okularów – do żadnej aktywności.

W CMP Piaseczno Pacjent do operacji zaćmy przechodzi profesjonalne przygotowanie – w razie potrzeby wykonywane jest badanie OCT, ewentualne zmiany w siatkówce obwodowej zabezpieczamy laserowo. Naszą siłą jest przede wszystkim zespół kompetentnych lekarzy i specjalistów, służących pomocą wszystkim potrzebującym, wsparty doskonałym wyposażeniem sprzętowym.

Informacje i zapisy

Opiekun Pacjenta Okulistycznego – Monika Batys 690 160 736 mail okulistyka@cmp.med.pl


Wróć na górę